Anasayfa › Yerel (Harita) Optimizasyon
Yerel (Harita) Optimizasyon
Yerel (harita) optimizasyon, haritanın söylediği ile kapınızdaki gerçeğin aynı olmasına bakar: bölünmüş yolda hangi yönden gelindiği, gece açık olunduğunun kayıtta yazması, haklı bir yoruma verilen cevap ve karta sizden habersiz eklenen bağlantılar.
Yerel (Harita) Optimizasyon Bölünmüş Yoldaki Bir Tesisin Hangi Yönden Gelene Göründüğüne Neden Bakar?
Kırıkkale çıkışında, bölünmüş yolun bir yakasında bir dinlenme tesisi düşünün: lokanta, çay ocağı, geniş bir otopark. Karşı yönden gelen sürücü haritaya tesisin adını yazar, tarifi izler ve telefon “hedefinize ulaştınız” dediğinde sağında tel örgüyü, solunda refüjü bulur. Tesis öbür yakadadır; ışıkları görünür, oraya geçit yoktur. Yerel (harita) optimizasyon burada şu soruyla başlar: tarif, sürücüyü yolun hangi yakasına getiriyor?
Ortasında refüj ya da bariyer bulunan yolda bir tesis tek bir yöne aittir. Karşıdan gelen, tabelayı görse de dönemez; ilerideki kavşağa ya da alt geçide kadar gider. Şehir içinde yanlış kapıya gelen müşteri birkaç adım yürür. Burada yanlış yakaya gelen sürücü ya uzun yol yapar ya da dönmez, sonraki tesiste durur. Kararı çoğu zaman tabela değil, haritanın çizdiği yol verir.
Üç şeye bakılır. İğne, yani tesisin haritadaki yerini gösteren işaret nerede duruyor: binanın üstünde mi, girişte mi, yoksa yolun ortasına, hatta karşı yakaya mı düşmüş? Tarif tesise hangi yakadan yaklaşıyor? Karşıdan gelen için en yakın dönüş neresi, harita onu tarife katıyor mu? Harita, tarifi çoğu zaman iğneye en yakın gördüğü yol parçasında bitirir; iğnenin birkaç metre kayması yaka değiştirebilir.
Düzeltilebilecekler de bellidir. Tesisin haritadaki kaydı, adıyla, saatleriyle ve fotoğraflarıyla görünen karttır; iğne o kaydın yönetim ekranında çoğu zaman elle taşınabilir ve sürücünün gireceği kapıya yakın bir noktaya bırakılır. Adres satırına yolun adı ve tesisin bulunduğu kilometre, resmî adresteki biçimiyle yazılır. Açıklama alanının bir cümlesi öteki yönden gelene ayrılır: hangi kavşaktan dönüleceği. Giriş ile tabela, sürücünün gördüğü açıdan fotoğraflanıp kayda eklenir.
Tarif yine yanlış yakada bitiyorsa kusur kayıtta değil, haritanın yol bilgisinde aranır: çizilmemiş bir servis yolu, yönü ters girilmiş bir bağlantı. Haritanın geri bildirim bölümünden bu tür yanlışlar iletilebilir; sonucu harita belirler ve bir takvim vermez. O güne dek sürücüye üç şey yardım eder: açıklamadaki dönüş cümlesi, girişin fotoğrafı ve tesisin kendi sitesinde iki yön için ayrı ayrı yazılmış tarif.
Son adımı kimse masadan atamaz: tarifi iki yönden de kendiniz deneyin. Bir kez tesisin bulunduğu yakadan, bir kez karşıdan gelin. Telefon nerede “ulaştınız” diyor, o anda giriş görünüyor mu, dönüş için size nereyi gösteriyor? Yerel (harita) optimizasyon bölünmüş yolda addan ve fotoğraflardan önce buna bakar; yanlış yakaya getirilen sürücü, kartı ne kadar beğenmiş olursa olsun içeri giremez.
Yirmi Dört Saat Açık Bir İşletme Bunu Kayıtta Nasıl Gösterir?
Karayolu kenarındaki bir lastik tamircisi hiç kapanmaz; gece vardiyasında da bir usta, yanan bir lamba ve çalışan bir kompresör vardır. Haritadaki kaydının saat alanında ise “19.00’da kapanır” yazar; kaydı yıllar önce biri öyle doldurmuştur. Gece yarısı lastiği patlayan sürücü haritaya bakar, kartta “Kapalı” sözünü görür ve aramaz. Dükkân açıktır, usta uyanıktır; müşteriyi geri çeviren, kimsenin dönüp bakmadığı tek bir satırdır.
Saat alanında günün tamamı için ayrı bir seçenek bulunur: açılış ve kapanış saati girmek yerine o gün “24 saat açık” diye işaretlenir; haftanın her günü için ayrı ayrı. Bunun önemi şuradadır: harita, aramayı “şu an açık” olanlarla sınırlayan sürücüye yalnızca o saatte açık görünen kayıtları gösterir. Gece müşterisi için saat satırı, kartın en çok iş gören satırıdır.
Yarım doğru, kısa saatten kötüdür. Gece yalnızca telefona bakılıyorsa, usta evinden çağrılıyorsa, o dükkân yirmi dört saat açık değildir; “arayana gelinir” durumundadır. Akaryakıt istasyonunda pompa gece çalışır, market ile lastik bölümü kapanır. Kayıttaki olağan saat, kapıya gelen müşterinin hizmet bulduğu saattir; Google’ın bugünkü yönergesi de istasyonlarda pompaların saatinin yazılmasını ister. Gerisi, kaydın sunduğu öteki alanlarla ve açık bir cümleyle anlatılır.
Kaydın bir iş kolu için hangi alanları açtığı zamanla değişir; ezberden değil, o gün ekrana bakılarak yazılır. Gecenin yarım hizmetini anlatacak bir alan çıkmıyorsa söz açıklamaya düşer, hem de en başına: “Pompalarımız gece de çalışır; lastik bölümü sabah açılır.” Sitenin iletişim sayfası da aynı cümleyi taşır. Sürücünün bilmek istediği tek şey, gece kapıya vardığında neyi bulacağıdır.
Bayramlar ve resmî tatiller ayrıca girilir. Kayıtta özel günlere ayrılmış bir bölüm bulunur; boş bırakıldığında harita, o gün kartta saatlerin değişmiş olabileceğini söyleyen bir uyarı gösterebilir. Hiç kapanmayan dükkân da o günleri tek tek “açık” diye onaylamalıdır. Kayıttaki numara gece de çalan numaradır; gündüz bakılan büro hattı gece açılmaz. Tabeladaki ve sitedeki saat de kayıttakiyle aynı sözü söyler.
Sabaha karşı üçte, “24 saat açık” yazan bir kayda güvenip karanlık bir kapıya gelen sürücü o gece bir şey daha yapar: yorum yazar. O yorumu sonraki herkes okur ve saat satırına bir daha güvenmez. Yerel (harita) optimizasyon saatleri bu nedenle süs saymaz: yazılan her saat, kapıda tutulması gereken bir sözdür. Gerçekten hiç kapanmıyorsanız bunu doğru seçenekle söyleyin; kapanıyorsanız kapandığınız saati yazın.
Olumsuz Ama Haklı Bir Yoruma Nasıl Cevap Yazılır?
Yol üstündeki bir lokantanın kartına öğle kalabalığından sonra yeni bir yorum eklenir; yanında tek yıldız vardır: “Çorba soğuk geldi, söyleyince garson bizimle ağız dalaşına girdi.” Sahibi o gün salondaydı; masayı da, yükselen sesi de hatırlıyor. Yorum doğrudur. Aklından iki şey geçer: görmezden gelmek ya da uzun bir açıklama yazmak. İkisi de yanlıştır. Haklı bir yoruma yazılacak cevap kısadır ve mazeret taşımaz.
Cevabın asıl okuru yorumu yazan değildir; o kararını vermiştir. Asıl okurlar gelecek haftanın müşterileridir: mola yeri arayan sürücü, ailesiyle yemeğe çıkacak memur, toplu yemek için yer soran firma. Hepsi yıldızın altına bakar: işletme ne demiş? Yorum bir gün olmuş bir şeyi anlatır; cevap ise lokantanın bugün nasıl davrandığını gösterir. Cevapsız kalan haklı yorum, kabul edilmiş ama umursanmamış sayılır.
Cevap geciktirilmez; öfke geçtikten sonra, ama konu soğumadan, birkaç gün içinde yazılır. Dört cümle yeter. Teşekkür: yazdığınız için sağ olun. Kabul: çorba masanıza soğuk geldi, garsonumuz da size karşılık verdi; ikisi de olmamalıydı. Değişen: o günü ekiple konuştuk, servis sırasını şöyle değiştirdik. Çağrı: bizi doğrudan arayın. “Ama” ile başlayan cümle ve “o gün çok yoğunduk” diyen açıklama, kabulü geri alır.
Çağrı bir ödül taşımaz. “Yorumunuzu düzeltirseniz bir yemek bizden” demek, iyi niyetle söylense bile satın alınmış bir yorum istemektir. Google’ın yorumlarla ilgili kuralları, olumsuz bir yorumun değiştirilmesi ya da kaldırılması karşılığında bir şey sunulmasını da yasaklar. Gönül alınacaksa yorumdan bağımsız alınır, karşılığında bir şey istenmez. Doğrudan görüşme için açık bir yol verilir: bir ad ve o kişinin gerçekten açtığı bir telefon.
Cevapta yeri olmayan iki şey vardır. Biri laf yetiştirmektir: müşterinin de sesini yükselttiğini, hesabı söylenerek ödediğini, önceden de yakındığını yazmak. Doğru olsa bile yazılmaz; okuyan, kimin haklı çıktığına değil, işletmenin nasıl konuştuğuna bakar. Öteki müşteriyi ele vermektir: hangi masada oturduğu, yanında kimlerin bulunduğu, ne yiyip ne ödediği. Cevap açıkta durur; lokantanın masada gördüğünü orada anlatması, soğuk çorbadan daha çok güven kaybettirir.
Kusur giderildikten sonra da yorumun silinmesi istenmez. Yorumu yazan kişi onu dilerse değiştirebilir ya da kaldırabilir; bu onun kararıdır, rica konusu yapılmaz. Kalan tek yıldızın altında dürüst bir cevap, çevresinde de sonraki aylarda yazılmış yeni yorumlar durur; okur hepsini birlikte değerlendirir. Yerel (harita) optimizasyon haklı yorumu örtmeye çalışmaz: önce mutfakta ve serviste neyin değiştiği sorulur, cevap ondan sonra yazılır.
Kartınızda Sizin Eklemediğiniz “Sipariş Ver” ya da “Randevu Al” Bağlantıları Nereden Gelir?
Yahşihan’da kuaför salonu işleten bir kadın, müşterisinden şunu duyar: “Haritadan randevu aldım ama saatim sizde görünmüyormuş.” Akşam kendi kartını açar. Telefon düğmesinin yanında, kendisinin koymadığı bir “Randevu al” düğmesi durur; dokununca adını hiç duymadığı bir site açılır. Sitede salonunun adı, eski fiyatları ve boş saatler yazar. Randevu defteri ise tezgâhın üstündedir ve o sitenin defterden haberi yoktur.
Bu düğmeler çoğu zaman haritanın, aracı sipariş ve randevu siteleriyle kurduğu bağlantılardan gelir. Böyle bir site işletmenizi kendi listesine eklemişse harita o bağlantıyı kartınıza kendiliğinden koyabilir; sizden onay istenmeyebilir. Lokantalarda “sipariş ver”, kuaförlerde, kliniklerde ve servislerde “randevu al” diye görünür. Karta bakan müşteri bu ayrımı bilmez: düğme sizin kartınızdadır, öyleyse sizindir. Ters giden her şeyin hesabını da sizden sorar.
Bunun bedeli üç türlü olabilir. Aracı, kendi üzerinden geçen her işten pay isteyebilir; aynı müşteri sizi doğrudan arasaydı o pay sizde kalırdı. İş size hiç ulaşmayabilir: aracıyla bir anlaşmanız yoksa ya da bildirim eski bir adrese gidiyorsa müşteri gelir, siz hazır değilsinizdir. Üçüncüsü yanlış bilgidir: aracının sayfasındaki fiyat ve saat çoğu zaman sizin son yazdığınız değil, onun en son öğrendiğidir.
Yapılabilecekler kaydın kendi ayarlarında başlar. Randevu ya da sipariş bölümünde bu bağlantılar genellikle aracının adıyla listelenir. Kendi bağlantınız da oraya eklenebilir: sitenizdeki randevu formu, sipariş sayfanız. Çoğu zaman bunlardan biri tercih edilen bağlantı olarak işaretlenebilir; müşteriye önce o gösterilir. Sipariş düğmesinin tümüyle kapatılabildiği durumlar da vardır. Ekranlar sık değişir; hangi seçeneğin çıkacağı, o gün kayıt açılıp bakılmadan söylenemez.
İstenmeyen bir aracının kaldırılması iki kapıdan istenir: kimi bağlantının yanında kayıt içinde bir kaldırma seçeneği bulunur; bulunmuyorsa aracının kendisine yazılır ve tarih not edilir. Bağlantının karttan düşmesi zaman alabilir; süresini kimse önceden söyleyemez. Sonrası bir alışkanlıktır: kartınıza ayda bir, hesabınıza girilmemiş bir telefondan bakın. Yönetim ekranı size kendi yazdıklarınızı gösterir; müşteri başkalarının eklediklerini de görür.
Prova terzinin işidir: ceket müşteriye giydirilir, kumaşın çektiği yer sabunla çizilir. Biz aynısını sitenize yaparız. Sitenizin adresini yazıp gönderin, gerisi bizde: ücretsiz prova dışarıdan, şifre sormadan yapılır; dört yerinden bakılır ve harita kaydı bunlardan biridir. Her sabun izi yeriyle, ziyaretçiye ne yaptığıyla ve düzeltileceği ayla yazılır. Önce omuz, sonra paça: yerel (harita) optimizasyon kartı taşıyan bilgilerden, addan, yerden ve saatten başlar.
Tesisim yolun gidiş yönünde; dönüş yönünden gelen sürücülere kayıtta ayrı bir tarif gösterebilir miyim?
Kayıtta yöne göre ayrı tarif girilecek bir alan yoktur; yolu harita, her sürücünün bulunduğu yerden kendisi çizer. Sizin elinizdeki üç şeydir: iğneyi girişe yakın tutmak, açıklamanın başına karşıdan gelenin hangi kavşaktan döneceğini yazmak ve o dönüşün fotoğrafını eklemek. Aynı cümleyi sitenize de koyun; sonra bir tanıdığınızdan karşı yönden gelerek denemesini isteyin.
Gece dükkânda kimse olmuyor ama arayana yarım saatte geliyorum; kayda yirmi dört saat açık yazabilir miyim?
Dükkân için yazmayın; kapıya gelen sürücü karanlık bir kepenk bulur. Olağan saat, kapıda birinin bulunduğu saattir. Gece hizmetini açıklamanın ilk cümlesinde ve sitenizde söyleyin: “Gece arayana geliriz” ve gerçekten açılan numara. İşiniz bütünüyle müşterinin bulunduğu yere gitmekse, çekici ya da yol yardımı gibi, saat telefonun açıldığı saattir; o zaman durum değişir.
Haklı bir şikâyete cevap yazdım, müşteri yine de yorumunu ve tek yıldızını değiştirmedi; bir kez daha yazmalı mıyım?
Yazmayın. Cevabınız yerinde duruyor ve asıl okurları sonraki müşteriler; ikinci bir yazı ise baskı gibi okunur. Müşteri sizi aradıysa konuyu orada kapatın, karşılığında bir şey istemeyin. Yorum kalabilir. Sizin işiniz kusuru gidermek ve her müşteriden, ödül sunmadan, dürüst yorum rica etmeyi sürdürmektir. Zamanla kartta tek bir günü değil, bugünkü hâlinizi anlatan yorumlar çoğalabilir.
Kartımdaki sipariş düğmesi, anlaşmamı çoktan bitirdiğim bir aracıya gidiyor; kaldırılmasını kimden istemeliyim?
Önce aracıdan: işletmenizi listesinden çıkarmasını yazıyla isteyin ve tarihi saklayın. Sonra kaydınızın sipariş bölümüne bakın; o aracıyı kaldıracak ya da kendi bağlantınızı öne alacak bir seçenek çıkıyorsa kullanın. Düğme yine duruyorsa haritanın işletme kayıtlarına bakan destek bölümüne durumu yazın. Bu arada o sayfadaki fiyatları ve saatleri okuyun; yanlışsa müşteri sizden bilir.